Legalizacja pobytu dla obywateli Ukrainy – najważniejsze informacje

Legalizacja pobytu dla obywateli Ukrainy w Polsce regulowana jest przede wszystkim przez ustawę o pomocy obywatelom Ukrainy. Na jej podstawie można uzyskać status UKR, który uprawnia do legalnego pobytu, pracy oraz dostępu do świadczeń społecznych. Status ten przysługuje osobom, które przybyły do Polski po 24 lutego 2022 roku w związku z konfliktem zbrojnym.

Status UKR – prawa i długość pobytu

Posiadacze statusu UKR mają prawo do pobytu w Polsce przez 18 miesięcy z możliwością przedłużenia. Mają również prawo do pracy bez konieczności uzyskiwania dodatkowych zezwoleń oraz dostęp do publicznej opieki zdrowotnej i edukacji. Status pozwala też na swobodne przemieszczanie się po strefie Schengen przez maksymalnie 90 dni w ciągu 180 dni.

Procedura uzyskania statusu UKR i wymagane dokumenty

Status UKR można uzyskać przez złożenie wniosku online na stronie gov.pl lub osobiście w dowolnym urzędzie wojewódzkim. Do wniosku potrzebny jest ważny paszport ukraiński lub inny dokument potwierdzający tożsamość i obywatelstwo.

Procedura jest bezpłatna, a decyzja jest wydawana w formie elektronicznej w ciągu 30 dni od złożenia wniosku. Można legalizować pobyt całej rodziny na podstawie jednego wniosku – wszyscy członkowie rodziny otrzymują ten sam status i uprawnienia.

Uprawnienia i świadczenia dla posiadaczy statusu UKR

Osoby z tym statusem mogą korzystać z:

• bezpłatnej nauki języka polskiego,
• zakładania działalności gospodarczej na takich samych zasadach jak obywatele Polski,
• świadczeń rodzinnych na równych prawach z obywatelami polskimi,
• bezpłatnej edukacji dla dzieci w polskich szkołach,
• dostępu do publicznej opieki zdrowotnej po zgłoszeniu do NFZ.

Ważne obowiązki i terminy

Posiadacze statusu UKR mają obowiązek zgłaszania zmian danych osobowych oraz miejsca zamieszkania. Status jest ważny przez 18 miesięcy, ale przed jego wygaśnięciem można złożyć wniosek o przedłużenie.

W zależności od sytuacji w Ukrainie, rząd polski może podjąć decyzję o dalszym przedłużeniu ochrony czasowej.

Elastyczność zatrudnienia

Dostęp do rynku pracy jest nieograniczony – posiadacze statusu UKR mogą pracować u dowolnego pracodawcy bez konieczności uzyskiwania dodatkowych zezwoleń. Mogą również prowadzić własną działalność gospodarczą na takich samych zasadach jak obywatele Polski.

Pomoc i wsparcie

W przypadku pytań lub problemów z procedurą uzyskania statusu UKR, można korzystać z bezpłatnych porad prawnych oferowanych przez organizacje pozarządowe oraz infolinii uruchomionej przez Urząd do Spraw Cudzoziemców.

Ta procedura znacząco ułatwia obywatelom Ukrainy legalizację pobytu w Polsce i zapewnia im dostęp do podstawowych praw i usług w okresie związanym z sytuacją kryzysową.